निम्न आंकड़ों के समांतर माध्य की गणना कीजिए :
साप्ताहिक मजदूरी (₹): 11-13 | 13-15 | 15-17 | 17-19 | 19-21 | 21-23 | 23-25
मजदूरों की संख्या: 3 | 4 | 5 | 6 | 5 | 4 | 3
आदर्श उत्तर
समांतर माध्य (Arithmetic Mean) की गणना:
| साप्ताहिक मजदूरी (वर्ग) | मध्यमान (x) | मजदूरों की संख्या (f) | f × x |
|---|---|---|---|
| 11 - 13 | 12 | 3 | 36 |
| 13 - 15 | 14 | 4 | 56 |
| 15 - 17 | 16 | 5 | 80 |
| 17 - 19 | 18 | 6 | 108 |
| 19 - 21 | 20 | 5 | 100 |
| 21 - 23 | 22 | 4 | 88 |
| 23 - 25 | 24 | 3 | 72 |
| योग | - | ∑f (N) = 30 | ∑fx = 540 |
सूत्र: समांतर माध्य (X̄) = ∑fx / N = 540 / 30 = 18
उत्तर: दी गई साप्ताहिक मजदूरी का समांतर माध्य ₹ 18 है।
In English (Question & Model Answer)
Calculate the arithmetic mean of the following data :
Weekly wages (₹): 11-13 | 13-15 | 15-17 | 17-19 | 19-21 | 21-23 | 23-25
Number of Labour: 3 | 4 | 5 | 6 | 5 | 4 | 3
Calculation of Arithmetic Mean:
| Weekly Wages (₹) | Mid-Value (x) | Frequency / Labour (f) | f × x |
|---|---|---|---|
| 11 - 13 | 12 | 3 | 36 |
| 13 - 15 | 14 | 4 | 56 |
| 15 - 17 | 16 | 5 | 80 |
| 17 - 19 | 18 | 6 | 108 |
| 19 - 21 | 20 | 5 | 100 |
| 21 - 23 | 22 | 4 | 88 |
| 23 - 25 | 24 | 3 | 72 |
| Total | - | ∑f (N) = 30 | ∑fx = 540 |
Formula: Arithmetic Mean (X̄) = ∑fx / N = 540 / 30 = 18
Final Answer: The arithmetic mean of weekly wages is ₹ 18.